KIRIM MÜFTÜLÜĞÜ’NÜN 2012 YILI RAPORU

Türkçeye Aktaran: Lilya KULCANAY

2012 senesi Qırım Müslümanları için epeyce telaşlı geçti. Türbe, kabristan ve camilere pek çok saldırı yapıldı. Yıl Akmescit rayonundaki Mamut Sultan (Dobroye) köy şurasındaki Buki köyünde tahsis edilen cami arazisi hakkındaki tartışmalarla başladı. Köy Şurası cami inşaatı için tahsis ettiği 2 dönümlük araziyi Pazar kurmak maksadıyla geri istedi. Mamut sultan vadisinde yaşayan Müslümanlar ve Kırım Müftülüğü köy şurasının bu kararına karşı protesto mitingleriyle tepkilerini gösterdi. Akmescit rayon idaresi ise bu (itaatsizliğe) kamu düzenini bozmak suçuyla 8 ayrı dava açarak karşılık verdi. Hâkimler D.M. Bеrbеrоv, S.L.Buylоva, L.Rоdkina hukuk kurallarını hiçe saydılar. Davalardan biri kurban bayramı namazının cami için tahsis edilen arsada topluca kılınması nedeniyle açıldı.

Bugün sorun Kırım Bayındırlık ve İskân Komitesinde incelenmekte. Kırım Müftülüğü ise bu sorunun çözülmesi için gelişmeleri takip ediyor.

Mamutsultan köy muhtarlığı, Buki mevkiindeki toprak ile ilgili sorunu çözmeden, Eskiorda’daki eski Müslüman mezarlığının bulunduğu toprakları kilise inşaatı için Akmescit Patrikhanesine devretti. Söz konusu sorunun sessizce çözülmesinde Müslümanların kemikleri üzerinde kilise inşaatı yapılmasını doğru bulmayan Kırım ve Akmescit Metropoliti Lazar’ın rolü büyük oldu.

2012 yılının ilk yarısı Kırım Müslümanlarına yönelik çeşitli provo-kasyonlarla geçti. Yukarıda kaydedilen hadiseler devem ederken Eski Kırım’daki bir anaokulunda kilise papazı vaftiz bayramında Müslüman çocuklarını da vaftiz etti. Savcılık, papaz ve anaokulu yönetiminin bu eyleminin yasal olmadığına ve okul müdürüne disiplin cezasının verilmesine hükmetti. Ancak benzer olaylar devam etti. Benzer vaftiz olayı Akmescit’in 43 numaralı okulunda da meydana geldi. Müftülüğün Kırım ve Akmescit Metropolit Lazar’a ve Kırım Eğitim, Gençlik ve Spor Bakanlığına yapmış olduğu uyarılar boşa çıkmadı. Ayrıca Kırım Müftülüğü Müslüman çocuklarının kanunda belirtilen haklarını anlatan bir bildiri yayınladı. Eğitim ve Bilim Bakanı Vitalina Dzoz, bu yapılan başvurulara hızlı bir şekilde karşılık vererek çıkardığı kararname ile tüm eğitim kurumlarında herhangi bir dini merasimin yapılmasını yasakladı.

Müslümanların tahammül sınırlarını aşan vakalar ise kabristanlara, türbelere yapılan Vandal saldırılar oldu. Müftülük, 20 Mart sabahı Akmescit bölgesi Saraylı Kıyat (Mirnoye) köyünde meydana gelen 2012 yılının ilk vandalizm eylemini haber aldı. Söz konusu saygısız hareketin sonucunda 1920 yılı doğumlu Gülsüm Mambet’in mezarı tamamen yıkıldı, Seyithalil Ametoğlu’nun yattığı mezarın taşı kırıldı, iki mezarlığın üstünde ise ayak izleri bırakıldı. Saldırganlar bununla kalmayıp şahsi araçlarıyla iki mezarın üzerinden geçti. Emniyet güçleri olaya karışan şahsı buldu. Saldırıyı yapanın, 1979 doğumlu Sergey İvanoviç Soskov olduğu tespit edildi ancak açılan tüm davalara rağmen suçlu hiçbir ceza almadan serbest bırakıldı.

Mezarlıklara karşı yapılan bir diğer hakaret de Aluşta şehrinde oldu. Bu kez otogar yönetimi eski Müslüman mezarlığının bulunduğu yere umumi tuvalet inşa etme kararı aldı. Krımavtotrans şirketinin bu kararı Aluşta’daki Müslümanlar başta olmak üzere tüm Kırım Müslümanlarını ayağa kaldırdı. Yerel halkın toplu protesto eylemleri, Kırım Müftülüğünün Aluşta şehri yöneticileri ve sivil toplum teşkilatları ile yapmış olduğu görüşmeler sonucunda tuvalet inşa çalışmaları durduruldu.

Şuna dikkat etmeli ki, Yüce Rabbimiz mukaddes ve mübarek yerlerin saldırıya uğramasını karşılıksız bırakmıyor. Bunun ispatını 18 Nisan’daki olayda açıkça görmek mümkün. O gün Krımavtotrans Müslüman mezarlığına umumi tuvalet kurma maksadıyla işe giriştiğinde büyük bir fırtına koptu ve şirketin bürosunun damı uçup gitti. Bu tesadüf mü değil mi sadece Allah bilir..

Mezarlıklara yönelik bir sonraki saldırı, 22 Mayıs günü Bahçesaray bölgesi Otarçık (Novoulyanovka) köyünün 3 km yakınında bulunan Karlı Aziz Mezarlığı’nda, kimliği belirsiz şahıslarca yapıldı. Mezar baş taşı ve kabir taşları tamamen dağıtıldı.

Benzer bir vaka da Curçi (Pervomaysk) bölgesi Eski Alikeç (Alekseyevka) köyünün eski mezarlığında gerçekleşti. Buna benzer vakalar bir yıl içerisinde Kırım’ın farklı illerinde kayıtlara geçti.

Kimliği belirsiz kişiler tarafından 15 Temmuz gecesi iki defa Sovyetler Birliği kahramanı unvanı alan meşhur pilot Amethan Sultan’ın resmi üstüne gamalı haç çizildi. Gene Akmescit’te Borovskiy Sokağında mozaik taşlardan yapılan Kırım Tatar bayrağı üstüne gamalı haç çizildi. 8 Ağustos günü Akmescit’in Salgır Parkında bulunan Kırım Tatar sürgün kurbanları anıtına da boya döküldü. Kırım Tatarlarının sürgün edildiği ülkelerin listesinin yer aldığı levha bozularak sadece “Rusya” yazılı levhaya dokunulmadı. Asfalta da “Ukrayna nerede” yazıldığı görüldü.

30 Ekim’de Akmescit’in Biytanış (Pervomayskoye) köyün ana caddesinde siyah boya ile Kırım Tatarlara yönelik aşağılayıcı ve kışkırtıcı yazılar yazıldı

31 Ağustos gecesi Karasupazar (Belogorsk) eski mezarlığında üç azizin bulunduğu mezarlıklara da saldırı oldu. Abidenin üzerine boya ile gamalı haç çizildi etrafı dağıtıldı. Aynı yerede yıl boyunca birkaç saldırı oldu ve davalar açıldı ancak saldırganlar yakalanmadı.

2012 yılının en dehşet verici saldırısı ise Yaltinskaya sokağı 22 numarada Büyük Cuma Camii’nin inşa edileceği bölgedeki görevli kulübesini yakma teşebbüsü oldu. Saldırganlar bekçi kulübesine yanıcı madde dolu şişeler atarak birkaç patlamaya sebep oldular. Şükür ki yaralanan olmadı. Kırım’da yaşayan Müslümanlar bu olayı terörizm olarak değerlendirdiler. Saldırganlar yakalanmadı.

Bu saldırılar komünist suç kurumunun bir devamıdır. Halkımızın Kırım’dan sürgününden sonra bütün kutsal mezarlıklarımızdaki baş taşlarının ve camilerin duvar taşlarının “kelmeşekler” tarafından ev ve diğer binaların kurulmasında kullanıldığı apaçık görülüyor. Örneğin, Akyar (Sevastopol) yakınlarındaki Duvanköy (Verhnesadovoye) köyünde bir evde ve Bahçesaray bölgesi Kökköz (Sokolinoye) köyündeki eski şarap fabrikası duvarlarında yüzlerce mezar taşı çıktı.

2012’nin akıllardan çıkmayan skandallarından birisi de Qurman (Krasnogvardeyskoye) Medresesinde eğitim alan öğrencilerin aynı zamanda genel orta öğretim diploması almasının önüne geçilmek istenmesiydi. Qurman medresesinde eğitim gören 18 öğrenci Ukrayna Anayasası tarafından garanti edilen lise eğitimi için akşam okuluna devam etmek istedi ancak gerekçe gösterilmeden sınıfa alınmadılar. Kırım Müftülüğü Ukrayna devlet başkanı V. Yanukoviç’e kadar ilgili tüm mercilere başvuruda bulunarak meselenin çözümünü sağladı.

Bütün bu olumsuz olaylara rağmen sevindirici vakalara da şahit olduk. Geçmiş yılın başında Büyük Cuma Camii proje yarışmasının birincisi seçildi. Halk ve jüri üyelerin oylarına göre İdris Yunusov’a ait 2 numaralı proje birinci oldu. İdris Yunusov 8 bin grivna (bin dolar) ile ödüllendirildi.

Bunun yanı sıra yıl boyunca değişik kutlama, eğitim ve tanıtım merasimleri yapıldı. Bunların arasında; Peygamber Efendimizin (s.a.v) kutlu doğum haftası, Mevlid Kandili tüm Kırım’da kutlandı, Kutlu doğum yarışması yapıldı, gençler arası çeşitli entelektüel yarışmalar düzenlendi, “Dinim, Tilim, Milletim” adlı görsel ve işitsel sanat yarışması yapıldı, Kur’an-ı Kerim ve hadis okuma yarışması düzenlendi, Kur’an-ı Kerim okuma ve İslam temelleri kursları açıldı, sünnet merasimleri yapıldı, çocuk kampları açıldı… Bu faaliyetlere yaklaşık 900 kişi iştirak etti.

Müslümanlar için en sevindirici olay ise yeni camilerin açılışı oldu. Akmescit, Sak bölgesi Kuruvlı Kenegez (Veresaevo) köyü, Karasupazar (Belogorsk) bölgesi Efendiköy (Zelenogorskoye) köyü olmak üzere üç ilde yeni camilerin açılışları yapıldı. Akmescit’in Abdal Müslüman mezarlığında Kırım’ın ilk defin hizmetleri kompleksi açıldı. Ayrıca Sak bölgesi Cağa Kuşçu (Ohotnikovo) köy, Akmeçet (Çernomorskoye) ve Krasnoperekopsk ilçelerinde yeni camilerin inşaatına başlandı.

Kırım Müftülüğünün önemli faaliyetleri arasında neşriyat çalışmaları da önemli yer alıyor. Müftülüğün çıkardığı aylık Hidayet gazetesinin yanı sıra bütün Ukrayna’ya hitap eden Kırım Tatarca ve Rusça olarak “Istоçnik mudrоsti” (Bilgelik Kaynağı) adlı yeni dergi yayınına başladı. 2012 yılında Kırım Müftülüğü tarafından İlmihal, “Müslüman’ın hayatına yol gösterecek yorumlu 250 hadis”, “Örf ve adetlerimize uygun dua merasimi ve tertibi” adlı kitaplar ve 2013 yılı takvimleri basıldı.

Müftülük yetkilileri ve mensupları farklı uluslararası merasim ve törenlere katıldı. Bunlar arasında Türkiye’deki Avrasya İslam Konseyi’nin 8. Toplantısı (İstanbul), Arap dilinde uluslararası yarışma, Ankara’daki 7. Qırımtatar Yaşlar Qurultayı, Moskova’daki VIII Müslüman forumu ve diğerlerini kaydetmek mümkündür.

Ramazan ayı boyunca Ankara’daki Kırım Türkleri Kültür ve Yardımlaşma Derneği Genel Merkezi ile birlikte Ramazan erzak paketleri ihtiyaç sahibi 260 aileye ulaştırıldı. Kırım’ın farklı köşelerinde iftarlar verildi. Bu iftarların bazıları ATR ve Kırım Devlet televizyon kanalları tarafından canlı yayınlandı.

Mübarek Ramazan ayı boyunca ATR kanalında Ramazan’a uygun belgesel, sanatsal ve çizgi filmler gösterildi.

Kırım yarımadasındaki camilerde, müftülük tarafından organize edilen ve halk ve sivil toplum teşkilatlarının desteği ile bir ay boyunca Teravih namazı, cemaatli akşam namazları kılındı, iftarlar verildi. Bahçesaray’ın 6. Mikrorayonunda (Hançayırı mahallesi) düzenlenen yemekli, konserli bayram kutlama programı insanları memnun etti.

Ramazan ayında başlatılan Merhamet adlı yardım kampanyası sayesinde 176 bin Hrivna toplandı ve 28 hasta çocuğun tedavisi için kullanıldı.

Kurban Bayramı arefesinde Kırım’dan 89 Müslüman hacca uğurlandı.

Kurban bayram namazı Prоfsоyuzlar Mеdеniyеt Sarayınıñ spоr salоnunda çok sayıda müminin katılımıyla, Kırım Müslümanları müftüsü hacı Emirali Ablayеv’in imamlığında kılındı.

Bu bayramda 5000’den fazla küçük ve büyük baş hayvan kurban edildi. Kırım’ın çeşitli bölgelerinde konserler, yarışlar, oyunlar ve ziyafetler tertip edildi. Yarışlara iştirak edenlere mükâfatlar verildi. Aqmescit, Aluşta, Saq şehirlerinde ve Seyitler, Aqmescit rayonlarındaki bayram kutlamaları buna misal olarak gösterilebilir.

Kurban bayramında yapılan “Merhamet” kampanyası çerçevesinde 43 bin 600 Hrivna toplanarak 33 ihtiyaç sahibi çocuğun ailesine teslim edildi. Bu kampanya çerçevesinde 2009 yılından bu yana 1.088.590 Hrivna toplanarak 213 ihtiyaç sahibi çocuğa bağışlandı.

Müftülük, yıl boyunca tüm yerel Müslüman cemaatleri temsilcileri ve imamları ile toplantılar yaptı ve ortak çalışmalar yürüttü. Akşeyh (Razdolnenski), Yedikuyu (Leninski), Akmeçet (Çernomorski), Canköy, Seyitler (Nijnegorski) bölgelerinde konferanslar düzenlendi, bölge imamları ve dini cemaat başkanlarının atamaları gerçekleştirildi.

Kırım Müftülüğü Basın Merkezi