Emel KIRIM VAKFI
AF KARARNAMESİ
Eylül 1967 tarihinde SSCB (Yüksek Sovyet) Prezidyumu tarafından alınan ve Taşkent’te yayınlanan Kırım Türklerine mahsus (Lenin Bayrağı) gazetesinin 9 Eylül 1967 Cumartesi günlü ve 107 (1197) No. lu sayısında çıkan ve 5 Eylül 1967 Tarihinde Yüksek Sovyet Prezidyumu başkanı N. Podgorni’nin imzasını taşıyan bir kararname ile, 1944 yılında Stalin’in emri üzerine Kırım’dan Orta Asya’daki Türk ülkelerine ve diğer Sovyet bölgelerine sürgün edilme cezasına çarptırılmış bulunan Kırım Türklerinin bütün siyasî, medenî, sosyal ve kütürel hakları iade edilmiştir.
[ihc-hide-content ihc_mb_type=”show” ihc_mb_who=”2,3″ ihc_mb_template=”1″ ]
Kırım Tatarlarından bir kısmının Alman Nazi yağmacıları ile işbirliği yapması, 1944 yılında haksız yere, bütün Kırım Tatarlarına teşmili gereken bir suç sayılmıştır. Tatar halkına mensup vatandaşların tümüne birden yükletilen bu suçun topluluk ve bilhassa sosyal ve siyasî hayata yeni katılan gençlik üzerinden kaldırılması gerekmektedir.
Bu sebeple, SSCB Yüksek Sovyet Prezidyomu şu kararı vermiştir:
1— Kırım’da yaşamış olan Tatar halkına mensup vatandaşları toptan suçlama hakkında Devlet makamları tartından verilen karar hükümsüz ilân edilmiştir.
2— Özbekistan ve diğer Sovyet Cumhuriyetlerinde yerleşen Kırım Tatarları, Sovyet vatandaşlarının mazhar oldukları her türlü sosyal ve siyasî haklardan faydalanabilirler. Mahallî, bölge ve daha yukarı Sovyet meclislerine, milletvekilliklerine seçilebilirler. Mahallî idarelerin sorumlu organlarında vazife alabilirler. Radyolarda yayın yapabilirler. Anadillerinde gazete çıkarabilirler. Bütün medenî ve kültür işlerinde görev alabilirler.
Kırım Tatarlarının yaşadıkları bölgelerin daha iyi kalkındırılması için Sovyetler Birliği Bakanlar Kurulu, Kırım Tatarlarının millî menfaat ve özelliklerini göz önünde tutarak, kendilerine yardım edilmesini tavsiye eder.
SSCB Yüksek Sovyet Prezidyumu Başkanı: N. Podgorni.
SSCB Yüksek Sovyet Prezidyum Sekreteri: M. Georgadze.
* * *
SSCB Yüksek Sovyet Prezidyumunun 28 Nisan 1956 tarihli kararnamesinin 2. maddesinin tatbiki hakkında kararnamesi:
Tatar milletine mensup olup evvelce Kırım’da yaşamış olan vatandaşlar ve aileler de, diğer Sovyetler Birliği vatandaşları gibi, iş ve pasaport rejimleri hususlarında yürürlükte olan kanunlar gereğince Sovyetler Birliğinin bütün bölgelerinde çalışma ve yerleşme haklarından faydalanırlar.
SSCB Yüksek Sovyet Prezidyumu Başkanı : N. Podgorni.
SSCB Yüksek Sovyet Prezidyum Sekreteri: M. Georgadze.
Moskova, Kremlin
1967 yılı, Eylül 5.
[/ihc-hide-content]* * *
Emel 47, Temmuz-Ağustos 1968. Sf.3